ELO, satranççıların oyun gücünü tek bir sayıyla ifade eden derecelendirme sistemidir ve adını onu geliştiren fizikçi Arpad Elo'dan alır. Sistemin temel fikri basittir: iki oyuncunun puan farkı, maçın beklenen sonucunu belirler. Beklenenden iyi sonuç alan puan kazanır, kötü sonuç alan puan kaybeder.
Puan nasıl değişir?
Her maçtan sonra puan değişimi şu mantıkla hesaplanır: gerçek sonuç (galibiyet 1, beraberlik 0,5, mağlubiyet 0) ile beklenen sonuç arasındaki fark, bir katsayı (K) ile çarpılır. Örneğin puanın rakibinden 200 fazlaysa sistem senden yaklaşık %76 skor bekler. Kazanırsan az puan alırsın; kaybedersen çok puan kaybedersin. Tersi durumda, kendinden güçlü birini yenmek büyük bir puan artışı getirir.
K katsayısı
K katsayısı, bir maçın puanını ne kadar etkileyeceğini belirler. FIDE sisteminde yeni oyuncular ve gençler için daha yüksek, puanı yükselmiş deneyimli oyuncular için daha düşük bir katsayı kullanılır. Bu sayede yeni oyuncuların puanı gerçek güçlerine hızla yaklaşır.
FIDE kuvvet puanı nasıl alınır?
- Ulusal federasyonuna kayıt olup FIDE kimlik numarası (FIDE ID) almalısın.
- FIDE'ye kayıtlı (FIDE rated) turnuvalara katılmalısın; mytourneys takviminde bu turnuvalar 'FIDE' etiketiyle işaretlenir.
- Puanlı rakiplere karşı yeterli sayıda maç oynadıktan sonra ilk puanın yayımlanır.
- Klasik, rapid ve blitz için ayrı FIDE puanları vardır.
Ünvanlar
- CM (Aday Usta): yaklaşık 2200 puan.
- FM (FIDE Ustası): yaklaşık 2300 puan.
- IM (Uluslararası Usta): 2400 puan ve uluslararası turnuvalarda alınan normlar.
- GM (Büyükusta): 2500 puan ve normlar; satrancın en yüksek kalıcı ünvanıdır.
- Kadınlar için ayrıca WCM, WFM, WIM ve WGM ünvanları bulunur.
ELO ile ilgili yanlış bilinenler
- Online sitelerdeki puanlar (Lichess, Chess.com) FIDE puanıyla aynı ölçekte değildir; doğrudan karşılaştırılamaz.
- Puan bir 'yetenek notu' değil, son sonuçların istatistiksel bir özetidir; kısa vadede dalgalanması normaldir.
- Rakip seçerek puan korumak gelişimi yavaşlatır; güçlü rakiplerle oynamak uzun vadede daha çok kazandırır.
💡 Puanını yükseltmenin en güvenilir yolu düzenli turnuva oynamak ve her turnuvadan sonra kaybettiğin maçları analiz etmektir. Rakibine özel hazırlık için mytourneys'in Rakip Hazırlığı aracını kullanabilirsin.